چی دیارد فرقی نین بین ڤۆڵټای و پۆتێنشیال ئەنەرژی لە فیزیا؟

Fîzîkda, têkiliyên nîşangiriyên joltaj û potansiyel nîrvaneya wekheya dike:

I. Penc

Joltaj

Joltaj, ya da difirin potansiyel an difirin potansiyel, yekîn fîzîkî ye ku difirin nîrvaneyê pêk hat bê sargirtina bir unita bark bi raya difirin potasîl ên elektrostatîk.

Bêmîna, di cihazê basit de, joltaj di du endan de yê batarya yê, ku hûn bark dibe ne ji ber cihaz. Eger tu bir unita barkê posîf bigerîne ji bir pikê te bin, joltaj yekîn nîrvaneya gerdîkirin an verastkirin per unita bark di du pikên de.

Potansiyel Nîrvaneya

Potansiyel nîrvaneya, yekîn nîrvaneya ku wergerîn di rêzan de, an nîrvaneya ku bi piwanên objektên din derbasdar e.

Bêmîna, bir kêf û barêt di çepê ber vêr bibirin, potasîl nîrvaneya gravîtasyonî heye, û mezinahiya wê bi koyra, bilindayê û çavkanîn gravîtasyonî derbasdar e. Heke kêfê vebike, potasîl nîrvaneya gravîtasyonî zevê yên tarîdîn biboşîne.

Dueman, natûre û xasîyat

Xasîyatên joltaj

• Relativity: Joltaj relatif e û mezinahiya wê bi navbera hilbera referansa derbasdar e. Bêmîna, di cihaz de, tu dikarî her hilberê hilbera referansa bikî, û joltaj di hilberên din de difirin potasîl e bi navbera hilbera referansa.

• Bi liyanka bark: Joltaj yekîn fîzîkî ye ku nîrvaneya ku ser barkê elektrîkî kar dibe. Heke joltaj hene, bark ji hilbera potasîlê ya bilind ji bo hilbera potasîlê ya bêher dikare vegerîne, bila ku nîrvaneya were guhert.

• Unit: Di Sîstema Internasyonal de, joltaj bi volt (V) mînand.

Xasîyatên potasîl nîrvaneya

• Formên girîng: Potasîl nîrvaneya formên girîng e, wanê potasîl nîrvaneya gravîtasyonî, potasîl nîrvaneya elastîk, potasîl nîrvaneya elektrîk, û saz. Formên din potasîl nîrvaneya bi rêzanên fîzîkî û interaksiyonên din derbasdar e.

• Conservative: Potasîl nîrvaneya yekîn nîrvaneya ku ser dema koyê konservatîf e, di koyê de guhertina potasîl nîrvaneya heta objektê ji bir navbera digire ji bo navbera din tenha bi navbera sernava û navendeya dawit derbasdar e, ne bi rêya.

• Unit: Unita potasîl nîrvaneya bi formên din potasîl nîrvaneya derbasdar e. Bêmîna, potasîl nîrvaneya gravîtasyonî bi joule (J) mînand, wekî unita nîrvaneya.

3. Rêzanên serapêvekirin

Serapêvekirina joltaj

• Analîza cihaz: Di cihaz de, joltaj yekîn bingehîn pir asta ji bo analîza barkê, rezistans, nîrvaneya û parametrên din. Bi mînandan û hesabkirina joltaj di navbera hilberên din de, direksiyona û mezana barkê di cihaz de û statûya kamelan cihanên cihaz dikarin taybet be.

• Nîrvaneya barkirin: Di sîstema nîrvaneya de, joltaj bêher dikarî nîrvaneya derbendî, bêher û barkirin bikî. Bi rakirina joltaj bi navbera transformatora, bark dikarî verast be, bila ku barkirina nîrvaneya ser rêya verast bike.

• Cihanên elektronîk: Cihanên elektronîk girîng, wanê telefonên mobîl, kompyuter, televîzyon, û saz, hewceyên joltaj bêher dikin. Cihanên elektronîk û modulanên cihaz din hewceyên din dikin ji bo joltaj û hewceyên joltaj bistînin ser stabîl bi navbera sîstema barkirin.

Serapêvekirina potasîl nîrvaneya

• Endamzaniyê mekanîk: Di sîsteman mekanîk de, guhertina potasîl nîrvaneya gravîtasyonî û potasîl nîrvaneya elastîk serapêvekirin di cihanên mekanîk de. Bêmîna, şok absorberên lêngîn potasîl nîrvaneya elastîk lêngîn bikin bi navbera nîrvaneya û barkirin bikin û berhamên vibrazîyon bikerin; Elektrîkîn bîstana serapêvekirin potasîl nîrvaneya gravîtasyonî ya deweyê bikin bi navbera nîrvaneya.

• Astrofîzîk: Di astrofîzîk de, penc potasîl nîrvaneya bikar îne ji bo studiya liyan û interaksiyonên objektên asîrî. Bêmîna, liyanê planetê ji bo rojaş dikarî bîne bermînan potasîl nîrvaneya gravîtasyonî û nîrvaneya tarîdîn.

• Nîrvaneya barkirin: Potasîl nîrvaneya dikarî serapêvekirin ji bo nîrvaneya barkirin. Bêmîna, elektrîkîn bîstana serapêvekirin potasîl nîrvaneya gravîtasyonî ya deweyê bikin, deweyê dikarî rakirin, û nîrvaneya bikin bi navbera turbin.